Halverwege de oogst

Halverwege de oogst

Door Lidewij van Wilgen | 22 september 2016

2016 is zonder twijfel de moeilijkste oogst die ik ooit heb meegemaakt. Natuurlijk waren de eerste jaren moeilijk – maar toen simpelweg omdat ik alles nog moest leren. Dat lag niet aan de druiven, maar aan mij.

De afgelopen jaren zat ik in een fijne routine van alles klaar zetten, nadenken over waar ik verbeteringen kon aanbrengen, de juiste plukkers bellen en dan gewoon afwachten wanneer alle druiven in een vaste volgorde rijp zouden worden.

Ik had er plezier in om een beetje door de wijngaarden te lopen, druiven te verzamelen voor de analyses die dan vervolgens precies bevestigden wat ik toch al dacht. Ik had zo langzamerhand een vast ritme van percelen die ik één voor één oogstte – af en toe schoof ik wat, maar in vaste lijnen wist ik precies hoe dingen zouden gaan verlopen.

Dit jaar is opeens alles anders.

De grenache blanc zat begin september op een keurige 12,5%, dus klaar om zo langzamerhand de oogst voor te bereiden. De andere wijngaarden zouden hierna langzaamaan volgen. Ik zou als tweede mijn rosé gaan maken … Maar de jonge grenache noir onderaan de kelder die ik hiervoor wilde gebruiken proefde opeens al behoorlijk rijp. Mijn refractomètre – een apparaatje waarmee je het suikergehalte en dus potentieel alcoholgehalte kunt meten – dacht aan 13,5%. Al behoorlijk hoog dus. Twee dagen later breng ik mijn tweehonderd druiven naar het laboratorium voor een officiële analyse. Resultaat: 16,31% alcohol????!!! In paniek bedenk ik dus dat ik mijn idee voor rosé maar moet vergeten – dit kan alleen maar rode wijn worden. Ik bel alle plukkers: ‘ja sorry, ik had gezegd volgende week, maar we gaan toch morgen maar oogsten’. Op de sorteertafel zijn de druiven prachtig gezond en ontzettend lekker – ik kan niet stoppen ervan te eten. Alles gaat in kleine betonnen tank van dertig hectoliter, we gaan wel zien wat dit wordt.

Laartje in de Grenache.    Marijn.

Laartje in de Grenache & Marijn.

Ik besluit de volgende dag de grenache op het perceel ernaast dan maar voor de rosé te gaan gebruiken. Ik heb geen officiële analyse, maar alle jaren was het prima voor de rosé en het is duidelijk minder rijp dan het perceel ernaast.

Als de eerste kist op de sorteertafel geleegd wordt zie ik het meteen: de trossen die aan de stok blauw hadden geleken blijken nu nog rose. Ze smaken zuur, andere trossen zijn ingedroogd en juist bitter.

Ik klim op de kar met kisten, een snelle blik en ik zie dat ALLES zo de afvalcontainer in kan. Ik grijp mijn telefoon om het team te laten stoppen, maar ik weet dat er in de vallei geen bereik is.

‘Wat is dit nou?! Waarom zijn jullie maar blijven knippen? Je ziet toch dat het niet rijp is’ roep ik tegen Jean-François die de kisten braaf in de afval-kar begint te legen. Maar ik hoef niet eens op het antwoord te wachten – c’est moi la patronne. Ik ren naar mijn Volvo en stuif naar beneden.

Ik kies een ander perceel dat ik normaal gesproken voor de rood gebruik, het blijkt prima voor rosé. Maar de syrah die ik er, zoals gebruikelijk, aan toevoeg blijkt een drama. Heerlijk, dat wel, maar mini-druifjes waardoor de hele verhouding schil/pulp niet meer klopt. Normaal gesproken doe ik bijna half zoveel syrah als grenache in de pers, nu zie ik dat er na minder dan een derde van de gebruikelijke hoeveelheid al een soort Beaujolais uit de pers druipt. En toen moest ik nog persen!

Idioot verschil tussen wijngaarden  Zoals 't hoort!

Idioot verschil tussen wijngaarden: zware coulure in mijn mooiste Grenache. Alles is perfect gezond en kwalitatief maar ehm - er missen stukken tros !!! Versus: Zoals 't Hoort!

De reden voor dit alles is simpel: we hebben nog nooit zo’n grote droogte meegemaakt. Geen enkele rijping verloopt normaal - en wat zo langzamerhand ook duidelijk wordt: geen enkele analyse blijkt te kloppen. De grenache die ik met zoveel spoed heb binnengehaald blijkt in de tank helemaal geen 16,3% te zijn, maar een redelijke 14,3%. De analyses in de wijngaarden blijken de ongebruikelijke onevenwichtige zuurgraden niet aan te kunnen - niets is stabiel of duidelijk , alles staat ter discussie. Het duurt even voor mijn oenoloog het toe durft toe te geven: ze zijn al dagen bezig om alle machines opnieuw te ijken en overleggen driftig met andere laboratoria hoe met dit rare jaar om te gaan. ‘Bizaroïde’ schrijft een bevriende wijnboer over 2016.

En dan is er nog het weer. Het gezoem van de oogstmachines vervliegt langzaam aan de horizon – zo langzamerhand lijk ik de enige die nog bijna de hele oogst in de wijngaard heeft. Als er noodweer wordt voorspeld krijg ik de groep – die om zes uur is begonnen- zo ver om tot laat in de middag door te werken. Maar die 45 mm regen valt helemaal niet – echter wel genoeg om de oogst een paar dagen stil te moeten leggen.

De rijping gaat langzaam. ‘Tsja, voor de zekerheid kun je natuurlijk best al een paar percelen binnenhalen’, zegt mijn oenoloog ‘het geeft natuurlijk geen topwijn, maar goed, als het regent heb je niets’. Jean-François staat ernaast en kijkt me hoopvol aan. ‘We hebben niet het hele jaar gewerkt om nu onrijpe druiven binnen te halen’, zeg ik. Opeens kijkt hij met meer overtuiging naar mij. Maar van zijn vrouw Géraldine hoor ik dat hij ‘s nachts drie keer wakker wordt om naar de lucht te kijken. Ik geef toe dat ik hetzelfde doe, ik moet een ramp zijn voor Olivier, mijn man.

50% kans dat het mis zou gaan. Maar ik heb weer geluk. De wind is omgeslagen naar het Noorden, wat betekent dat we dagenlang strakblauwe luchten tegoed hebben. Alles rijpt rustig door, geen twijfel, geen stress.

Het geperste sap van de te rode rosé heb ik eenvoudigweg met de rode grenache laten mee gisten – het is heerlijk. De rose druiven van de grenache aan de rivier zijn goed doorgerijpt en mooi in balans. Ik heb hiermee een halve pers gedraaid en nu een tien-liter-tank met heel lichtrose rosé die ik later met de donkere kan mengen. De kelder staat vol kleine tanks want ik wil ook de Allicante apart houden, de geperste grenache en later een mouvèdre-rosé maken. Dat worden zes soutirages in totaal.

Remontage

Remontage à l'air in de Allicante voor zachtere tannines. Nu bijna 'droog' dus geen zuurstof meer!

Morgen mag ik eindelijk mijn lievelings-syrah oogsten. Een makkelijke dag: supergezonde druiven die hup de tank in kunnen maar die ik alleen al voor het plezier toch over de sorteertafel laat gaan. Je weet maar nooit.

Geef me alleen nog een mooi weekend – alle carignan en mouvèdre zijn nog buiten – het mag regenen, maar niet nu.

Bekijk en lees hier de andere drie blogs van Lidewij:
Vandaag op Mas des Dames (blog 1)
Oogstbericht 3! (blog 3)
Epiloog (blog 4)